Theo NHS, thai 10 tuần dài khoảng 3 cm tính từ đầu đến mông, cỡ một quả dâu tây, nặng vài gam. Các cơ quan chính đã hình thành, từ tuần này thai bước sang giai đoạn thai nhi và chủ yếu lớn lên. Theo Hội Sản phụ khoa Hoa Kỳ (ACOG), xét nghiệm ADN thai tự do trong máu mẹ (NIPT) có thể làm từ tuần 10. Đo độ mờ da gáy và double test làm trong khoảng 11 tuần đến 13 tuần 6 ngày.
| Xét nghiệm | Thời điểm | Làm gì | Kết quả cho biết gì |
|---|---|---|---|
| NIPT (ADN thai tự do) | Từ 10 tuần | Lấy máu mẹ | Nguy cơ cao hay thấp với hội chứng Down, Edwards, Patau |
| Siêu âm đo độ mờ da gáy | 11 tuần đến 13 tuần 6 ngày | Siêu âm | Kết hợp với tuổi mẹ và double test để tính nguy cơ |
| Double test | 11 tuần đến 13 tuần 6 ngày | Lấy máu mẹ | Nguy cơ lệch bội nhiễm sắc thể |
| Triple test | Khoảng 15 đến 20 tuần | Lấy máu mẹ | Dành cho người bỏ lỡ mốc quý 1 |
| Chọc ối, sinh thiết gai rau | Khi sàng lọc nguy cơ cao | Thủ thuật | Chẩn đoán chắc chắn |
Thai 10 tuần phát triển thế nào
- Tay chân đã có khuỷu, ngón tay ngón chân tách rời.
- Mí mắt đã hình thành và đang khép lại.
- Tim đã hoàn chỉnh bốn buồng, đập khoảng 160 đến 170 nhịp mỗi phút.
- Thận bắt đầu tạo nước tiểu, ruột đang di chuyển vào trong ổ bụng.
- Thai đã cử động trên siêu âm, nhưng còn quá nhỏ để mẹ cảm nhận.
Đuôi phôi đã biến mất. Từ đây đến hết quý 1, thai lớn rất nhanh, đến tuần 13 dài gấp hơn hai lần.
Mẹ thay đổi gì ở tuần 10
Nghén thường vẫn còn. Nhiều người thấy quần chật dần ở eo dù bụng chưa lộ. Hay gặp thêm:
- Táo bón, đầy hơi.
- Nổi rõ tĩnh mạch ở ngực, bụng.
- Dễ xúc động, thay đổi tâm trạng.
- Tiết dịch âm đạo trắng loãng, không mùi.
Dịch âm đạo có mùi hôi, màu xanh vàng, gây ngứa rát thì nên đi khám vì có thể là viêm nhiễm.
NIPT hay double test, chọn thế nào
Cả hai đều là xét nghiệm sàng lọc, nghĩa là chỉ cho biết nguy cơ, không phải chẩn đoán.
- NIPT phân tích đoạn ADN của thai lưu hành trong máu mẹ. Đây là xét nghiệm sàng lọc hội chứng Down có độ chính xác cao nhất hiện nay, nhưng vẫn không phải chẩn đoán. Làm được từ tuần 10, không phụ thuộc tuổi mẹ. Chi phí cao hơn và thay đổi theo gói, theo nơi làm.
- Double test kết hợp đo độ mờ da gáy là cách sàng lọc quý 1 truyền thống, chi phí thấp hơn. Siêu âm đo độ mờ da gáy còn giúp phát hiện sớm một số dị tật tim và dị tật hình thái lớn.
- Làm NIPT vẫn nên siêu âm đo độ mờ da gáy lúc 11 đến 13 tuần, vì NIPT không thay thế được siêu âm hình thái.
- Kết quả nguy cơ cao ở bất kỳ xét nghiệm nào đều cần chẩn đoán bằng chọc ối hoặc sinh thiết gai rau trước khi quyết định gì.
Việc nên làm ở tuần 10
- Đặt lịch siêu âm đo độ mờ da gáy. Mốc này chỉ làm được đến 13 tuần 6 ngày, bỏ lỡ thì phải chuyển sang triple test.
- Tiếp tục uống axit folic đến hết tuần 12 theo khuyến cáo của NHS (400 microgam mỗi ngày), hoặc theo chỉ định riêng của bác sĩ.
- Làm đủ xét nghiệm máu lần đầu nếu chưa làm: nhóm máu, công thức máu, viêm gan B, HIV, giang mai, đường huyết.
- Hỏi bác sĩ về tiêm phòng trong thai kỳ, gồm uốn ván và cúm.
- Ăn chín uống sôi, tránh gan động vật, đồ biển sống, sữa chưa tiệt trùng (NHS).
Dấu hiệu phải đi khám ngay
- Ra máu âm đạo đỏ tươi, lượng nhiều, hoặc ra máu kèm cục máu đông.
- Đau bụng dưới dữ dội hoặc đau quặn từng cơn.
- Đau lệch một bên bụng kèm choáng, đau lan lên vai.
- Nôn không giữ được nước, nước tiểu sẫm, không đi tiểu trên 8 giờ.
- Sốt cao, tiểu buốt kèm đau lưng.
- Ra nhiều dịch lỏng như nước.
Câu hỏi thường gặp
Thai tuần thứ 11 phát triển như thế nào?
Tuần 11, thai dài khoảng 4 đến 4,5 cm, đầu vẫn chiếm gần một nửa chiều dài cơ thể. Nang lông, móng bắt đầu hình thành, xương cứng dần. Từ tuần 11, có thể siêu âm đo độ mờ da gáy.
Thai 10 tuần làm NIPT có chính xác không?
ACOG cho biết NIPT làm được từ tuần 10. Nếu lượng ADN thai trong máu mẹ quá thấp, phòng xét nghiệm có thể báo không đủ mẫu và hẹn lấy máu lại. NIPT vẫn là xét nghiệm sàng lọc, kết quả nguy cơ cao cần chọc ối hoặc sinh thiết gai rau để chẩn đoán.
Thai mấy tuần thì vào tổ?
Phôi làm tổ vào niêm mạc tử cung khoảng 6 đến 10 ngày sau khi thụ tinh, tức khoảng tuần 3 đến 4 nếu tính theo kỳ kinh cuối. Đến tuần 10, thai đã làm tổ từ lâu và nhau thai đang phát triển.
Thai 10 tuần bụng đã to chưa?
Thường chưa lộ rõ, nhất là với người mang thai lần đầu. Tử cung lúc này cỡ quả cam, vẫn nằm trong khung chậu. Cảm giác bụng to chủ yếu do đầy hơi.